Pag-ipunan ang mga Pangangailangan…huwag umasa sa pangungutang

Pag-ipunan ang mga Pangangailangan

…huwag umasa sa pangungutang

Ni Apolinario Villalobos

Pera ang isa sa mga dahilan ng pagkasira ng samahan ng magkakaibigan at magkakapamilya. Sa diretsahang salita, ito ay dahil sa pangungutang ng mga oportunista na umaasang hindi sila sisingilin, kaya kung siningil naman ay sasama ang loob nila. Dapat baguhin na ang ganitong ugali – ang umasa sa ibang nakakaluwag. Kung may mga tao mang nakakaluwag sa buhay, ito ay dahil ngsikap sila para sa kanilang mga pangangailangan. At, hindi dahil “nakakaluwag” na sila sa buhay ay milyonaryo na sila. Ang kaluwagan ay nangangahulugang mayroon silang naitatabi upang madukot sa panahon ng kanilang pangangailangan. Tinatapatan naman ito ng mga mga oportunista ng linyang, “ipagamit mo muna sa akin yan….hindi mo pa naman kailangan”, subalit wala naman palang balak magbayad, o magbayad man ay masama ang loob at may panunumbat pa.

Dapat matutong mag-ipon para sa ibang pangangailangan. Ang piso ay dumadami kung ito ay dadagdagan, kaya huwag  itong hayaang nag-iisang piso lang. May iba kasi diyan na kapag mababa sa isandaang piso ang hawak, ang tingin nila dito ay hindi na pera, kaya kung waldasin ay ganoon na lang. Nariyang ibigay na lang sa mga anak upang gastusin sa internet games, o di kaya ay hayaang nakakalat lang sa loob ng bahay. Sa isang bahay na pinasyalan ko, ang mga barya, pati beyntehin at limampu ay nakapatong lang sa isang ibabaw ng mesa sa sala. Subalit bistado ko rin ang may-ari ng bahay na walang patlang ang pangungutang sa Bombay.

Ibatay sa uri ng pinagkikitaan ang paraan ng pag-ipon. Kung arawan ang kita tulad ng pagtitinda, dapat, araw-araw din kung magtabi ng ipon. Kung suwelduhan naman na 15/30, dapat tuwing suweldo naman magtabi ng extra. Dapat hindi galawin ng kumikita araw-araw ang kanilang puhunan upang hindi mapilitang makapangutang. Ang iba kasi na may ganitong pinagkikitaan, ang tingin sa kinita sa buong araw ay talagang “kinita” lang…hindi nila naisip na kasama dito ang puhunan at tubo, kaya ang dapat galawin ay ang tubo lang.  Ang mga suwelduhan naman, kapag natanggap na ang sahod, ang papasok naman sa isip ay may susunod pang suweldo, kaya okey lang na waldasin ang katatanggap lang na sahod.

Hindi na natuto ang iba sa kasabihang “kung maiksi ang kumot, matutong mamaluktot”. Kahit ang badyet halimbawa ay kapos, ayaw nilang magtipid. Kung ano ang gastusin nila sa panahong nakakaluwag sila sa pera, ganoon pa rin ang ginagawa nila kahit kinakapos sila kaya dinadagdagan nila ng perang inutang ang kakulangan. Sa panahon namang may pagkakataong makaipon sila, todo pa rin ang gastos hanggang maubos ang pera. Kaya lumalabas na talagang walang limitasyon ang gastos nila hangga’t mayroon silang hawak na pera. Walang pagkakaiba sa kanila kung ang hawak nila halimbawa ay sampung libo o isandaan libo, dahil parehong ubos pa rin. Ang lalong nagpasama sa inaasal ng mga taong iresponsable kaya walang naiipon ay ang ugali nilang pandadamay ng ibang tao. Nag-aalala ang mga talagang walang maipahiram na pera. Ang iba namang ayaw magpautang ay gusto lang turuan ng leksiyon ang mga walang konsiyensiyang oportunista na kaibigan o kamag-anak.

Dapat alam na ng mga madalas umutang kung ano ang kanilang mga pangangailangan at kung kaylan dumarating ito, upang mapaglaanan nila ito ng karampatang ipon. Hindi maaaring idahilan ang maliit na sweldo o kinikita, dahil ang mga gastos ay dapat ibatay sa mga ito. Halimbawa, kung hindi kaya ng sweldo ang bayad sa tuition ng anak sa private school, bakit hindi ito ipasok sa public school? Kung kaya namang ihatid at sunduin sa eskwela, bakit iuupa pa ng school bus o tricycle? Kung ang kayang ulam sa araw-araw ay isda at gulay, bakit hindi gumawa ng paraan upang lalo pang makatipid sa halip na umasam pa ng karneng baboy, baka o manok? Wala namang namatay sa hindi pagkain ng karne. Maari rin namang kumain ng karne isang beses sa loob ng isang linggo.  Ang matindi ay ang pagsanay ng mga magulang sa mga anak sa pagkain ng hotdog, hamburger at kung anu-ano pang hindi naman masustansiya, at dinadagdagan pa ng mga chicherya na pang-meryenda. Kaya tuloy may ibang bata na ayaw kumain ng kangkong o talbos ng kamote o sitaw, o galunggong man lang. Sino ang may kasalanan ngayon? May iba pang magulang na nagmamalaki sa pagkuwento na ang anak nila ay hindi kumakain ng gulay at kunwari ay may pahimutok pang sinasabi na, “ewan ko ba”, ganoong alam naman ng iba na kung hindi sila mangutang ay wala silang maisasaing na bigas. Yan ang kaplastikan at kaartehan ng iba!

Ang diskarte ng isa kong kaibigan, si Liza, ay ang pagkaroon ng “food bank” sa kusina. Pagkatapos niyang bayaran ang mga buwanang obligasyon tulad ng kuryente, tubig, at ipa ba, ang natirang pera ay binibili niya ng mga sangkap para sa mga pagkaing karaniwang inihahanda sa party, tulad ng pansit at spaghetti, kaya nakakaipon siya ng mga de-lata, pasta, behon, miki, olive oil, tomato sauce at iba pa. Ginagamit niya ang mga ito sa paghanda kung magbertdey ang mga anak, pasko at bagong taon. Basta may sale, at may ekstra siyang panggastos, bumibili din siya ng mga pangregalo sa pasko. Dahil sa diskarte niya, hindi siya natataranta at lalong hindi nakapangungutang pagdating ng pangangailangan niya.

Ngayong papalapit na ang pasko, hindi na magkandaugaga ang iba sa pag-isip kung ano ang ihahanda o idi-display sa mesa, lalo na ang pagkain sa kapaskuhan at bagong taon. Ang hindi nila naisip ay wala silang pera, kundi mangungutang lang sa iba, lalo na sa Bombay! Kung gusto nila ng maluhong pasko at bagong taon, dapat, Enero pa lang ay nag-iipon na sila….ganoon lang kasimple. At, para naman sa iba pang bagay, dapat paglaanan man lang ng baryang  inaalkansiya!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s